Over Collaborative Decision Making (CDM)

De drukte in het Europese luchtruim en de steeds groter wordende complexiteit maakt het steeds moeilijker om het vliegverkeer op luchthavens op een efficiënte wijze af te handelen. Bij de afhandeling van vliegtuigen zijn veel partijen betrokken: onder andere de luchthaven, de luchtverkeersleiding, luchtvaartmaatschappijen en afhandelaren. Ieder van deze partijen neemt waar mogelijk maatregelen om het eigen proces zo efficiënt mogelijk in te richten. Verdere verbetering van het vlucht- en afhandelings proces is alleen mogelijk als alle ketenpartners onderling nog meer gaan samenwerken. Net als in een estafetterace is het uiteindelijke resultaat een optelsom van de gezamenlijke inspanningen. Het delen van operationele informatie is hierbij van cruciaal belang. Als een vliegtuig bijvoorbeeld twee uur te laat vertrekt uit Kaapstad, dan zal deze ook twee uur later op Schiphol aankomen. Dit heeft consequenties voor alle ketenpartners, want dit betekent onder meer dat de gereserveerde gate pas twee uur later beschikbaar hoeft te zijn en de vliegtuigafhandeling ook twee uur wordt uitgesteld. Door operationele informatie zoals landingstijden, taxitijden en ‘on block’ (aan de gate) tijden zo snel mogelijk met alle andere partijen te delen neemt de voorspelbaarheid van het afhandelproces toe. Deze informatie is waardevol voor alle partijen, omdat resources en de beschikbare infrastructuur beter kunnen worden ingezet. Ook wordt het mogelijk om in een vroeg stadium in te spelen op veranderingen in de operationele situatie, bijvoorbeeld vertragingen of speciale weersomstandigheden. Deze manier van werken heet Collaborative Decision Making (CDM) en is in stapjes ontwikkeld en getest op enkele Europese luchthavens, waaronder Schiphol. Eurocontrol, de Europese organisatie voor luchtverkeer, heeft deze werkwijze geharmoniseerd.

Implementatie van Airport CDM wordt actief gestimuleerd door de brancheorganisaties van luchthavens ACI Europe,
luchtverkeersleiding (CANSO), en vereniging van luchtvaartmaatschappijen (IATA).

CDM levert verbeterde operationele (vlucht-)informatie, procesafspraken en werkwijzen aan luchtvaartmaatschappijen, afhandelaren, de luchthaven en de luchtverkeersleiding. Binnen het Eurocontrol framework voor Airport CDM bestaat dit onder andere uit:

• Tijdige en betrouwbare aankomst- en vertrektijden voor vluchten
• Vlucht en luchthaven statusinformatie, inzicht in de actuele en verwachte operatie
• Afspraken en middelen voor benodigde informatiedeling en -verwerking
• Procedures voor nieuwe (CDM-) werkwijzen
• Inzicht en begrip bij operationele bestuurders voor de CDM manier van werken
• Gezamenlijke besluitvorming en geïntegreerde besturing.

Het invoeren van Airport CDM binnen Europa als standaard werkwijze vanaf 2013 heeft tot doel om de efficiency op luchthavens te verbeteren, de voorspelbaarheid van de luchtvaartoperatie te vergroten en het verlies aan slots binnen de Europese Gemeenschap te minimaliseren. Eurocontrol heeft de kritieke elementen voor Airport CDM gestandaardiseerd op basis van diverse proeven en op Europees niveau toegepast. Daarnaast stimuleert zij luchthavens in Europa om CDM ook lokaal in te voeren. De eerste luchthaven waar CDM volledig is ingevoerd is München. Daarna volgden Brussel, Parijs en Frankfurt. Eurocontrol heeft samen met IATA en ACI Europe een speciale website ontwikkeld over Airport CDM: www.euro-cdm.org (informatie alleen beschikbaar in het Engels).